Archives par mot-clé : 1916

EFFRAYANT ! POÈME DE ZINAÏDA HIPPIUS – 1916 – Поэзия Зинаиды Гиппиус – Страшное

*

L’attribut alt de cette image est vide, son nom de fichier est salamandre-1024x536.jpg.

L’attribut alt de cette image est vide, son nom de fichier est Symbole-Artgitato.jpg.

__________________________________
LITTÉRATURE RUSSE
POÉSIE RUSSE
Русская литература
Русская поэзия
___________________________________
___________________________________

Poésie de Zinaïda Hippius
Поэзия Зинаиды Гиппиус
___________________________________

Zinaïda Nicolaïevna Hippius
Зинаи́да Никола́евна Ги́ппиус

8 novembre 1869 Beliov Russie – 9 septembre 1945 Paris,
8 ноября 1869 Белёв, Российская империя — 9 сентября 1945 Париж Франция

__________________________________
TRADUCTION JACKY LAVAUZELLE
__________________________________

_______________________________________________

EFFRAYANT !
1916
Страшное

 

_______________________________________________

 

*

Страшно оттого, что не живется – спится…
C’est terrible parce que ça ne vit pas – ça dort …
И все двоится, все четверится.
Et tout double, tout quadruple.
В прошлом грехов так неистово-много,
Il y a tellement de péchés dans le passé
Что и оглянуться страшно на Бога.
Que cela jette un regard terrible sur Dieu.

*

Да и когда замолить мне грехи мои?
Oui, et quand prier pour mes péchés ?
Ведь я на последнем склоне круга…
Après tout, je suis sur la dernière pente du cercle …
А самое страшное, невыносимое,
Et le pire, le plus insupportable
Это что никто не любит друг друга…
C’est que personne ne s’aime …


**********************

1916

UNE LARME SALÉE – POÈME ANNA AKHMATOVA – 1916 – Она сначала обожжёт

L’attribut alt de cette image est vide, son nom de fichier est salamandre-1024x536.jpg.
L’attribut alt de cette image est vide, son nom de fichier est Symbole-Artgitato.jpg.

__________________________________
Poésie d’Anna Akhmatova
Поэзия Анны Ахматовой

___________________________________

L’attribut alt de cette image est vide, son nom de fichier est Akhmatova_by_Altman-1024x577.jpg.
Натан Исаевич Альтман,Natan Altman Портрет А. А. Ахматовой, Portrait d’Anna Akhmatova, 1914, Русский музей, Musée Russe, Saint-Pétersbourg, Санкт-Петербург

__________________________________
LITTÉRATURE RUSSE
POÉSIE RUSSE
Русская литература

Русская поэзия
___________________________________

Anna Akhmatova
Анна Ахматова

11 juin 1889 Odessa – 5 mars 1966 Moscou
11 июня 1889 Одесса – 5 марта 1966, Домодедово, Московская область, СССР

____________________________________________

UNE LARME SALÉE 
1916
Она сначала обожжёт
____________________________________________

__________________________________
TRADUCTION JACKY LAVAUZELLE
__________________________________

**************

Она сначала обожжёт,
Il brûlera en premier
Как ветерок студеный,
Comme une brise froide
А после в сердце упадёт
Et puis, dans ton cœur, tombera
Одной слезой соленой.
Comme une larme salée.

*

И злому сердцу станет жаль
Et le cœur dépité sera désolé
Чего-то. Грустно будет.
De pitié. Il sera triste.
Но эту легкую печаль
Mais cette légère affliction
Оно не позабудет.
Ne sera pas oubliée.

*

Я только сею. Собирать
Je sème seulement. Récolteront
Придут другие. Что же!
Ceux qui viendront. Alors quoi !
И жниц ликующую рать
Et la moisson foisonnante
Благослови, о Боже!
Que Dieu la bénisse!

*

А чтоб тебя благодарить
Et pour ainsi te remercier
Я смела совершенней,
Je donne ce présent
Позволь мне миру подарить
Au monde, plus
То, что любви нетленней.
Impérissable que l’amour.

*****

1916

__________________________________
Poésie d’Anna Akhmatova
Поэзия Анны Ахматовой

___________________________________

L’attribut alt de cette image est vide, son nom de fichier est Signature-2-1024x509.jpg.
L’attribut alt de cette image est vide, son nom de fichier est Anna-Artgitato.jpg.
L’attribut alt de cette image est vide, son nom de fichier est Symbole-Artgitato.jpg.

AU CLAIR DE LUNE – Poème de Marina Tsvétaïeva – Марина Ивановна Цветаева- 1916 – Соперница, а я к тебе приду

L’attribut alt de cette image est vide, son nom de fichier est salamandre-1024x536.jpg.
L’attribut alt de cette image est vide, son nom de fichier est Symbole-Artgitato.jpg.

LITTÉRATURE RUSSE
POÉSIE RUSSE
Русская литература

Русская поэзия


TRADUCTION JACKY LAVAUZELLE


L’attribut alt de cette image est vide, son nom de fichier est Par-Pierre-Choumoff.jpg.
Marina Tsvétaïeva – photo de Pierre Choumoff ( Пётр Ива́нович Шу́мов )

Marina Ivanovna Tsvetaïeva
Марина Ивановна Цветаева

poétesse russe
русская поэтесса
Moscou 26 septembre 1892 – Ielabouga 31 août 1941
26 сентября 1892, Москва — 31 августа 1941, Елабуга

L’attribut alt de cette image est vide, son nom de fichier est 1911-Photo-de-Maximilian-Voloshin-801x1024.jpeg.

     ____________________________________________

AU CLAIR DE LUNE
1916
Соперница, а я к тебе приду
____________________________________________

Arkhip Kouïndji, Архип Иванович Куинджи,
Clair de lune sur le Dniepr, Місячна ніч на Дніпрі, 1880

*******************

Соперница, а я к тебе приду
Rivale, je viendrai à toi
Когда-нибудь, такою ночью лунной,
Un jour, par une nuit au clair de lune,
Когда лягушки воют на пруду
Quand les grenouilles font vibrer l’étang
И женщины от жалости безумны.
Et quand les femmes sont folles de pitié.

*

И, умиляясь на биенье век
Et, touchée par le battement des paupières
И на ревнивые твои ресницы,
Et jalouse de tes longs cils,
Скажу тебе, что я — не человек,
Je te dirai que je ne suis personne,
А только сон, который только снится.
Seulement un rêve qui ne fait que rêver.

*

И я скажу: — Утешь меня, утешь,
Et je dirai : – Réconforte-moi, réconforte-moi,
Мне кто-то в сердце забивает гвозди!
Quelqu’un m’enfonce des clous dans le cœur !
И я скажу тебе, что ветер — свеж,
Et je te dirai que le vent est frais,
Что горячи — над головою — звёзды…
Et que sont brûlantes – au-dessus de ma tête – les étoiles …

*****

8 сентября 1916
8 septembre 1916

*******************

L’attribut alt de cette image est vide, son nom de fichier est Signature-2.png.
L’attribut alt de cette image est vide, son nom de fichier est En-1924.jpg.
Marina Tsvétaïeva – Marina Tsvetaeva – en 1924

__________________________________________
Poésie de Marina Tsvétaïéva
Поэзия Марины Чветаевой

__________________________________________

L’attribut alt de cette image est vide, son nom de fichier est Symbole-Artgitato.jpg.

LA FENÊTRE — Poème de Marina Tsvétaïeva – Марина Ивановна Цветаева- 1916 – Вот опять окно

L’attribut alt de cette image est vide, son nom de fichier est salamandre-1024x536.jpg.
L’attribut alt de cette image est vide, son nom de fichier est Symbole-Artgitato.jpg.

LITTÉRATURE RUSSE
POÉSIE RUSSE
Русская литература

Русская поэзия


TRADUCTION JACKY LAVAUZELLE


L’attribut alt de cette image est vide, son nom de fichier est Par-Pierre-Choumoff.jpg.
Marina Tsvétaïeva – photo de Pierre Choumoff ( Пётр Ива́нович Шу́мов )

Marina Ivanovna Tsvetaïeva
Марина Ивановна Цветаева

poétesse russe
русская поэтесса
Moscou 26 septembre 1892 – Ielabouga 31 août 1941
26 сентября 1892, Москва — 31 августа 1941, Елабуга

L’attribut alt de cette image est vide, son nom de fichier est 1911-Photo-de-Maximilian-Voloshin-801x1024.jpeg.

     ____________________________________________

LA FENÊTRE
1916
Вот опять окно
____________________________________________

Arkhip Kouïndji, Архип Іванович Куїнджі, Soir en Ukraine, Вечір на Україні 1878, Musée Russe, Saint-Pétersbourg

**************

Вот опять окно,
Voici une fenêtre, encore
Где опять не спят.
Où personne ne dort.
Может — пьют вино,
Peut-être y boit-on du vin,
Может — так сидят.
Peut-être y est-on juste assis.
Или просто — рук
Ou simplement – des mains
Не разнимут двое.
S’enlacent tendrement.
В каждом доме, друг,
Dans chaque maison, ami,
Есть окно такое.
Il y a une fenêtre comme ça.

*

Крик разлук и встреч —
Des cris et des réunions –
Ты, окно в ночи́!
Toi, la fenêtre dans la nuit !
Может — сотни свеч,
Peut-être des centaines de bougies
Может — три свечи…
Peut-être trois bougies …
Нет и нет уму
Non et pas d’esprit
Моему — покоя.
Ma paix.
И в моём дому
Et chez moi
Завелось такое.
C’était ainsi.

*

Помолись, дружок, за бессонный дом,
Priez, mon ami, pour une maison sans sommeil,
За окно с огнём!
A la fenêtre près du feu !

****************

23 декабря 1916
23 décembre 1916

**************

L’attribut alt de cette image est vide, son nom de fichier est Signature-2.png.
L’attribut alt de cette image est vide, son nom de fichier est En-1924.jpg.
Marina Tsvétaïeva – Marina Tsvetaeva – en 1924

__________________________________________
Poésie de Marina Tsvétaïéva
Поэзия Марины Чветаевой

__________________________________________

L’attribut alt de cette image est vide, son nom de fichier est Symbole-Artgitato.jpg.

TON NOM – Poème de Marina Tsvétaïeva – Марина Ивановна Цветаева- Имя твоё – 1916

L’attribut alt de cette image est vide, son nom de fichier est salamandre-1024x536.jpg.
L’attribut alt de cette image est vide, son nom de fichier est Symbole-Artgitato.jpg.

LITTÉRATURE RUSSE
POÉSIE RUSSE
Русская литература

Русская поэзия


TRADUCTION JACKY LAVAUZELLE


L’attribut alt de cette image est vide, son nom de fichier est Par-Pierre-Choumoff.jpg.
Marina Tsvétaïeva – photo de Pierre Choumoff ( Пётр Ива́нович Шу́мов )

Marina Ivanovna Tsvetaïeva
Марина Ивановна Цветаева

poétesse russe
русская поэтесса
Moscou 26 septembre 1892 – Ielabouga 31 août 1941
26 сентября 1892, Москва — 31 августа 1941, Елабуга

L’attribut alt de cette image est vide, son nom de fichier est 1911-Photo-de-Maximilian-Voloshin-801x1024.jpeg.

     ____________________________________________

Стихи к Блоку 
POÈME A BLOK
1


TON NOM
1916
Имя твоё
____________________________________________

Michel Larionov, Михаил Фёдорович Ларионов, Contes russes, 1916

**************************

Имя твоё — птица в руке,
Ton nom est un oiseau dans ma main,
Имя твоё — льдинка на языке,
Un morceau de glace sur ma langue
Одно единственное движенье губ,
Un seul mouvement de ma lèvre,
Имя твоё — пять букв.
Ton nom de cinq lettres.
Мячик, пойманный на лету,
Un ballon attrapé à la volée
Серебряный бубенец во рту,
Une cloche d’argent dans ma bouche,

*

Камень, кинутый в тихий пруд,
Une pierre jetée dans un étang paisible,
Всхлипнет так, как тебя зовут.
Voici le son de ton nom.
В лёгком щёлканье ночных копыт
Un léger claquement des sabots dans la nuit
Громкое имя твоё гремит.
C’est ton nom éclatant qui retentit.
И назовёт его нам в висок
Et ton nom sur ma tempe
Звонко щёлкающий курок.
Sonne comme le déclic d’un pistolet prêt à tirer.

*

Имя твоё — ах, нельзя! —
Ton nom – Ah, impossible ! –
Имя твоё — поцелуй в глаза,
Ton nom est un baiser sur mes yeux,
В нежную стужу недвижных век,
Dans le froid de mes paupières fermées,
Имя твоё — поцелуй в снег.
Ton nom est un baiser dans la neige.
Ключевой, ледяной, голубой глоток…
Une clé, une gorgée bleue glacée …
С именем твоим — сон глубок.
Avec ton nom – le rêve est profond.

*****

15 апреля 1916
15 avril 1916

**************************

L’attribut alt de cette image est vide, son nom de fichier est Signature-2.png.
L’attribut alt de cette image est vide, son nom de fichier est En-1924.jpg.
Marina Tsvétaïeva – Marina Tsvetaeva – en 1924

__________________________________________
Poésie de Marina Tsvétaïéva
Поэзия Марины Чветаевой

__________________________________________

L’attribut alt de cette image est vide, son nom de fichier est Symbole-Artgitato.jpg.

CETTE TENDRESSE – Poème de Marina TSVETAÏEVA – Откуда такая нежность?- 1916

Traduction Jacky Lavauzelle João da Cruz e Sousa
João da Cruz e Sousa Traduction Jacky Lavauzelle

LITTÉRATURE RUSSE
POÉSIE RUSSE
Русская литература

Русская поэзия


TRADUCTION JACKY LAVAUZELLE


L’attribut alt de cette image est vide, son nom de fichier est Par-Pierre-Choumoff.jpg.
Marina Tsvétaïeva – photo de Pierre Choumoff ( Пётр Ива́нович Шу́мов )

Marina Ivanovna Tsvetaïeva
Марина Ивановна Цветаева

poétesse russe
русская поэтесса
Moscou 26 septembre 1892 – Ielabouga 31 août 1941
26 сентября 1892, Москва — 31 августа 1941, Елабуга

L’attribut alt de cette image est vide, son nom de fichier est 1911-Photo-de-Maximilian-Voloshin-801x1024.jpeg.

____________________________________________

CETTE TENDRESSE
1916
Откуда такая нежность?
____________________________________________

Mikhaïl Vroubel, Михаил Александрович Врубель, La Princesse Grioza, 1896, Galerie Tretiakov, Государственная Третьяковская галерея, Moscou – détail



******


Откуда такая нежность?
D’où vient cette tendresse ?
Не первые – эти кудри
Ce ne sont pas les premières – ces boucles
Разглаживаю, и губы
Que j’ai caressées et ce ne sont pas les lèvres
Знавала темней твоих.
les plus sombres que j’ai embrassées.

*

Всходили и гасли звёзды,
Les étoiles se lèvent et partent,
Откуда такая нежность? –
D’où vient cette tendresse ? –
Всходили и гасли очи
Des yeux se sont éclairés et se sont assombris
У самых моих очей.
En regardant dans les yeux.

*

Ещё не такие гимны
Jamais de tels chants
Я слушала ночью тёмной,
Je n’ai écouté dans une si sombre nuit,
Венчаемая – о нежность! –
Ma tête – ô tendresse ! –
На самой груди певца.
Sur ta poitrine chantante.

*

Откуда такая нежность,
D’où vient cette tendresse
И что с нею делать, отрок
Et que vais-je faire de tout ça, dis-moi jeune
Лукавый, певец захожий,
chanteur joueur et rusé,
С ресницами – нет длинней?
Avec tes cils – les plus longs cils de la terre ?



****

18 февраля 1916
18 février 1916

L’attribut alt de cette image est vide, son nom de fichier est Signature-2.png.
L’attribut alt de cette image est vide, son nom de fichier est En-1924.jpg.
Marina Tsvétaïeva en 1924

__________________________________________
Poésie de Marina Tsvétaïéva
Поэзия Марины Чветаевой

__________________________________________

João da Cruz e Sousa Traduction Jacky Lavauzelle

LES GOUTTELETTES DE TEMPS – Poème de Marina Tsvétaïeva – 1916 – Я бы хотела жить с Вами

Traduction Jacky Lavauzelle João da Cruz e Sousa
João da Cruz e Sousa Traduction Jacky Lavauzelle

LITTÉRATURE RUSSE
POÉSIE RUSSE
Русская литература

Русская поэзия


TRADUCTION JACKY LAVAUZELLE


L’attribut alt de cette image est vide, son nom de fichier est Par-Pierre-Choumoff.jpg.
Marina Tsvétaïeva – photo de Pierre Choumoff ( Пётр Ива́нович Шу́мов )

Marina Ivanovna Tsvetaïeva
Марина Ивановна Цветаева

poétesse russe
русская поэтесса
Moscou 26 septembre 1892 – Ielabouga 31 août 1941
26 сентября 1892, Москва — 31 августа 1941, Елабуга

L’attribut alt de cette image est vide, son nom de fichier est 1911-Photo-de-Maximilian-Voloshin-801x1024.jpeg.

*************************

____________________________________________

LES GOUTTELETTES DE TEMPS
1916
Я бы хотела жить с Вами
____________________________________________

Ivan Chichkine, Иван Иванович Шишкин, Hiver, Зима

******


…Я бы хотела жить с Вами
… j’aimerais vivre avec toi
В маленьком городе,
Dans une petite ville,
Где вечные сумерки

Où le crépuscule est éternel
И вечные колокола.
Et éternelles sont les cloches.
И в маленькой деревенской гостинице —
Et dans une petite auberge de campagne –
Тонкий звон
Sonnerie subtile
Старинных часов — как капельки времени.
D’une vieille pendule – telles des gouttelettes de temps.
И иногда, по вечерам, из какой-нибудь мансарды —
Et parfois, le soir, du grenier –
Флейта,
Une flûte,
И сам флейтист в окне.
Et le flûtiste lui-même à la fenêtre.
И большие тюльпаны на окнах.
Et de grosses tulipes aux fenêtres.
И может быть, Вы бы даже меня любили…
Et peut-être ne m’aimerais-tu pas quand même …


****

Посреди комнаты — огромная изразцовая печка,
Au milieu de la pièce, un énorme poêle en faïence,
На каждом изразце — картинка:
Sur chaque carreau – une image :
Роза — сердце — корабль. —
Une rose – un cœur – un navire. –
А в единственном окне —
Et à l’unique fenêtre –
Снег, снег, снег.
Neige, neige, neige.

*

Вы бы лежали — каким я Вас люблю: ленивый,
Couché – comment je t’aime : paresseux,
Равнодушный, беспечный.
Indifférent, insouciant.
Изредка резкий треск
Crépitement parfois fort
Спички.
D’une allumette.

*

Папироса горит и гаснет,
La cigarette brûle et s’éteint,
И долго-долго дрожит на ее краю
Et longtemps, longtemps tremble sur le bout
Серым коротким столбиком — пепел.
Une courte colonne grise – de cendres.
Вам даже лень его стряхивать —
Tu es encore trop paresseux pour t’en débarrasser –
И вся папироса летит в огонь.
Et toute la cigarette vole dans le feu.

****************

10 декабря 1916
10 décembre 1916


L’attribut alt de cette image est vide, son nom de fichier est Signature-2.png.

__________________________________________
Poésie de Marina Tsvétaïéva
Поэзия Марины Чветаевой

__________________________________________

*****************

L’attribut alt de cette image est vide, son nom de fichier est En-1924.jpg.
Marina Tsvétaïeva en 1924
João da Cruz e Sousa Traduction Jacky Lavauzelle

A ANNA AKHMATOVA – Poème de Marina Tsvétaïeva Марина Ивановна Цветаева- 1916

Traduction Jacky Lavauzelle João da Cruz e Sousa
João da Cruz e Sousa Traduction Jacky Lavauzelle

LITTÉRATURE RUSSE
POÉSIE RUSSE
Русская литература

Русская поэзия


TRADUCTION JACKY LAVAUZELLE


L’attribut alt de cette image est vide, son nom de fichier est Par-Pierre-Choumoff.jpg.
Marina Tsvétaïeva – photo de Pierre Choumoff ( Пётр Ива́нович Шу́мов )

Marina Ivanovna Tsvetaïeva
Марина Ивановна Цветаева

poétesse russe
русская поэтесса
Moscou 26 septembre 1892 – Ielabouga 31 août 1941
26 сентября 1892, Москва — 31 августа 1941, Елабуга

************************

L’attribut alt de cette image est vide, son nom de fichier est 1911-Photo-de-Maximilian-Voloshin-801x1024.jpeg.

____________________________________________

A ANNA AKHMATOVA
1916
Ахматовой
____________________________________________

Kouzma Petrov-Vodkine, Кузьма Сергеевич Петров-Водкин, Portrait d’Anna Akhmatova, Анна Ахматова, 1922, Saint-Pétersbourg


*******

Ахматовой
À AKHMATOVA




О, Муза плача, прекраснейшая из муз!
Ô, muse des lamentations, la plus belle des muses !
О ты, шальное исчадие ночи белой!
Ô toi, le monstre fou des nuits blanches !
Ты чёрную насылаешь метель на Русь,
Tu recouvres d’un blizzard noir la Russie,
И вопли твои вонзаются в нас, как стрелы.
Et tes cris nous percent comme des flèches.

*

И мы шарахаемся и глухое: ох! —
Et nous avons peur et sourds : oh ! –
Стотысячное — тебе присягает: Анна
Mille bouches – te jurent : « Anna
Ахматова! Это имя — огромный вздох,
Akhmatova ! » Ce nom est un énorme soupir,
И в глубь он падает, которая безымянна.
Qui tombe dans les profondeurs, innommées.

*

Мы коронованы тем, что одну с тобой
Nous sommes couronnés d’être à tes côtés
Мы землю топчем, что небо над нами — то же!
Nous foulons la même terre, le même ciel est au dessus de nous !
И тот, кто ранен смертельной твоей судьбой,
Et celui qui est blessé mortellement par ton destin,
Уже бессмертным на смертное сходит ложе.
Ce mortel devient immortel dans son lit mortuaire.

*

В певучем граде моём купола горят,
Mes dômes brûlent, ma ville clame,
И Спаса светлого славит слепец бродячий…
Et l’aveugle égaré loue le Sauveur de cette lumière …
И я дарю тебе свой колокольный град,
Et moi je te donne ma ville où les cloches acclament :
— Ахматова! — и сердце своё в придачу.
Akhmatova ! – et avec je te donne mon cœur.

****

19 июня 1916
19 juin 1916

L’attribut alt de cette image est vide, son nom de fichier est Signature-2.png.

__________________________________________
Poésie de Marina Tsvétaïéva
Поэзия Марины Чветаевой

__________________________________________

L’attribut alt de cette image est vide, son nom de fichier est En-1924.jpg.
Marina Tsvétaïeva en 1924
João da Cruz e Sousa Traduction Jacky Lavauzelle

LA LEGENDE DANTESQUE de YEGHICHE TCHARENTS Եղիշե Չարենց – ԴԱՆԹԵԱԿԱՆ ԱՌԱՍՊԵԼ – III

LA LEGENDE DANTESQUE
YEGICHE TCHARENTS

LA LEGENDE DANTESQUE de YEGHICHE TCHARENTS Եղիշե Չարենց - ԴԱՆԹԵԱԿԱՆ ԱՌԱՍՊԵԼ - III
La Création ou le Chaos – 1841 – Ivan Aïvazovski Иван Айвазовский Հովհաննես Այվազովսկի

******

A LEGENDE DANTESQUE de YEGHICHE TCHARENTS

TRADUCTION JACKY LAVAUZELLE

CULTURE ARMENIENNE : LITTERATURE – POESIE – ART – Հայկական մշակույթ

**

Yéghiché Tcharents
Եղիշե Չարենց
13 մարտի, 1897 Կարս – 1937 թ. Նոյեմբերի 29 Երեւան
13 mars 1897 Kars – 29 novembre 1937  Erevan

LA LEGENDE DANTESQUE
ԴԱՆԹԵԱԿԱՆ ԱՌԱՍՊԵԼ
III

A LEGENDE DANTESQUE de YEGHICHE TCHARENTS

____________________________________________________________




Traduction – Texte Bilingue


LITTERATURE ARMENIENNE
POESIE ARMENIENNE

A LEGENDE DANTESQUE de YEGHICHE TCHARENTS
Après le massacre, Ջարդից հետո,, Վարդգես Սուրենյանց, Vardges Surenyants

LA LEGENDE DANTESQUE III

 

Եվ նորից՝ կանուխ, առավոտ ծեգին,
Yev norits’՝ kanukh, arravot tsegin,
Et à nouveau, tôt le matin,
Մենք ճամփա ընկանք անխոնջ ու համառ
Menk’ champ’a ynkank’ ankhonj u hamarr
Nous partîmes reposés et décidés
Այս անգամ արդեն լեռնոտ էր ուղին,
Ays angam arden lerrnot er ughin,
Désormais, les crêtes vallonées se présentaient,
Բայց տրտունջ չկար մեր հոգու համար։
Bayts’ trtunj ch’kar mer hogu hamar.
Nos âmes n’étaient plus endeuillées.
Նախատում էինք տրտնջացողին,
Nakhatum eink’ trtnjats’voghin,
Nous grondions celui qui osait se plaindre,
Դեպի նա դառնում անողոք ու չար։
Depi na darrnum anoghok’ u ch’ar.
Nous étions pour celui-ci impitoyables et sévères.

*

Ես չեմ մոռանա մեր վերելքը թեք
Yes ch’em morrana mer verelk’y t’ek’
Je n’oublierai jamais nos escalades
Թափարիզ լեռան ծերպերով անտես։
T’ap’ariz lerran tserperov antes.
Surplombant les vastes cîmes.
Այնքան գեղեցիկ չի՛ եղել երբեք
Aynk’an geghets’ik ch’i՛ yeghel yerbek’
Elle n’a jamais été aussi belle
Տոկացող կամքի մաքառումը վես։
Tokats’vogh kamk’i mak’arrumy ves.
La puissance de l’indéfectible volonté.
Թվում էր, թե հին ասպետներ ենք մենք
T’vum er, t’e hin aspetner yenk’ menk’
Nous étions comme d’antiques chevaliers
Եվ վեր է մղում սուրբ ցնորքը մեզ։—
Yev ver e mghum surb ts’nork’y mez.—
Poussés par une incroyable lueur sacrée.

*

Սառած ծերպերով գնում էինք մենք՝
Sarrats tserperov gnum eink’ menk’՝
Nous supportions les tortures du froid,
Ե՛վ զենք, և՛ զրահ ուսերիս առած։
Ye՛v zenk’, yev՛ zrah useris arrats.
Et le poids des fardeaux sur nos épaules.
Իսկ ձյունոտ ուղին խաբող էր ու նենգ՝
Isk dzyunot ughin khabogh er u neng՝
Nous devions éviter les pièges des chemins enneigés,
Սայթաքում էինք, բայց անցնում առաջ։
Sayt’ak’um eink’, bayts’ ants’num arraj.
Nous glissions, mais toujours nous allions de l’avant.
Վագրերի նման ճկուն էինք մենք՝
Vagreri nman chkun eink’ menk’՝
Nous étions agiles tels des tigres,
Հայացքներս լուրթ գագաթին հառած։
Hayats’k’ners lurt’ gagat’in harrats.
Regardant sans faillir le sommet à atteindre.

*

Վերելքը ծանր էր և ուղին-ավեր։
Verelk’y tsanr er yev ughin-aver.
La marche était lourde et la route en ruine.
Եվ այնտեղ չկար ո՛չ մարդ, ո՛չ թռչուն։
Yev ayntegh ch’kar vo՛ch’ mard, vo՛ch’ t’rrch’un.
Et il n’y avait ni homme ni oiseau.
Եվ շարա՜ն-շարա՜ն բարձրանում էր վեր
Yev shara՜n-shara՜n bardzranum er ver
Et seulement gravissait tout en haut
Մեր բեռնավորված ընկերների չուն։
Mer berrnavorvats ynkerneri ch’un.
La longue chaîne de nos amis chargés.
Իսկ ձյունն անընդհատ լարում էր դավեր՝
Isk dzyunn anyndhat larum er daver՝
Et la neige se jouait de nous, nous blessant constamment,
Ոտքերիս կպած մեզ վա՛ր էր կանչում։
Votk’eris kpats mez va՛r er kanch’um.
Elle collait à nos pieds, nous appelant à elle.

*

Կեսօր էր արդեն, երբ հսկա լեռան
Kesor er arden, yerb hska lerran
C’était dans l’après-midi quand, de la gigantesque montagne
Ձյունապատ ու ցուրտ գագաթը հասանք։
Dzyunapat u ts’urt gagat’y hasank’.
Nous atteignîmes les sommets enneigés et froids.
Կանգնեցինք ճերմակ գագաթի վրա,
Kangnets’ink’ chermak gagat’i vra,
Nous nous arrêtâmes sur le pic enneigé,
 Ուր ո՛չ արարած, ո՛չ բույս կար, ո՛չ կյանք։
Ur vo՛ch’ ararats, vo՛ch’ buys kar, vo՛ch’ kyank’.
Où ne vivait ni créature, ni plante.
Եվ կրծքերը մեր ահից թունդ առան՝
Yev krtsk’ery mer ahits’ t’und arran՝
Et avec nos poitrines endurcies par nos peurs endurées,
Անհո՜ւն զգացինք, որ ապրում ենք, կա՜նք։
Anho՜wn zgats’ink’, vor aprum yenk’, ka՜nk’.
Nous ressentions si intensément cette joie de vivre.

*

Հպարտ հայացքով նայում էի ես
Hpart hayats’k’ov nayum ei yes
Je regardais l’ensemble avec un regard fier
Եվ խմում էի անսահման հեռուն։
Yev khmum ei ansahman herrun.
Et je dévorais infiniment le lointain.
Բարձրության վրա անհո՜ւն է այնպես
Bardzrut’yan vra anho՜wn e aynpes
Combien sur de semblables hauteurs
Մարդկային հոգին աշխարհը սիրում։
Mardkayin hogin ashkharhy sirum.
L’âme humaine aime à contempler les grandeurs de ce monde.
Անբառ հրճվանքով զգում էի ես,
Anbarr hrchvank’ov zgum ei yes,
Combien cette délicieuse expérience,
Որ կյանքն է իմ մեջ ցնծում ու եռում։
Vor kyank’n e im mej ts’ntsum u yerrum.
Me rendait heureux et fougueux !

*

Եվ՝ խորասուզված կույս հեռուների
Yev՝ khorasuzvats kuys herruneri
Et, noyé dans cette virginale immensité
Անսահման ու խոր անգունության մեջ —
Ansahman u khor angunut’yan mej —
Infinie et profonde –
Ես հոգուս խորքում խոստանում էի
Yes hogus khork’um khostanum ei
Je me suis promis au plus profond de mon âme
Լինել վեհասիրտ, ու հպարտ, ու մեծ —
Linel vehasirt, u hpart, u mets —
D’être désormais fier et incorruptible-
Երբ հեռվից հանկարծ մի զինվոր ընկեր —
Yerb herrvits’ hankarts mi zinvor ynker —
Quand soudain un ami soldat au loin –
Դողդոջուն ձայնով ինձ իր մոտ կանչեց։
Doghdojun dzaynov indz ir mot kanch’ets’.
M’appelait d’une voix hésitante :

*

Մոտեցա… և քար կտրած մնացի։—
Motets’a… yev k’ar ktrats mnats’i.—
Je m’approchai alors… et je restai stupéfait
Սառույցի վրա ընկած էր մի կին,
Sarruyts’i vra ynkats er mi kin,
Une femme était allongée sur la glace,
Որ առանց խոսքի ու առանց լացի
Vor arrants’ khosk’i u arrants’ lats’i
Qui, sans mots et sans pleurs,
Մեռնում էր՝ անմիտ մի ժպիտ դեմքին։
Merrnum er՝ anmit mi zhpit demk’in.
Mourrait, un sourire idiot sur le visage.
Դողդոջ մատներով փշրանքը հացի
Doghdoj matnerov p’shrank’y hats’i
Ses doigts menottaient un malheureux bout de pain
Սեղմել էր ամուր, որպես գանձ անգին։
Seghmel er amur, vorpes gandz angin.
Qu’elle pressait fermement comme un trésor inestimable.

*

Աչքերը թարթեց նա վերջին անգամ,
Ach’k’ery t’art’ets’ na verjin angam,
Ses yeux se sont ouverts une dernière fois,
Եվ գոհ ժպտալով՝ ժպտադեմ հանգավ։
Yev goh zhptalov՝ zhptadem hangav.
Avec un indescriptible sourire.
Սարսափելի էր այս ամենն այնքան,
Sarsap’eli er ays amenn aynk’an,
Tout cela était horrible, insupportable,
Որ մեր շրթերից ո՛չ մի բառ չընկավ։
Vor mer shrt’erits’ vo՛ch’ mi barr ch’ynkav.
Que nous restâmes là sans rien dire.
Բայց ճչում էր մեր սրտերում կարկամ
Bayts’ chch’um er mer srterum karkam
Mais a crié dans nos cœurs
Մի անհուն կսկիծ, ամեհի մի ցավ։
Mi anhun kskits, amehi mi ts’av.
Une terrible douleur dévastatrice.

*

Մենք լուռ փորեցինք սառցի կուրծքը ծեր
Menk’ lurr p’vorets’ink’ sarrts’i kurtsk’y tser
Nous avons creusé la poitrine rocheuse
Եվ անալելու թաղեցինք նրան։
Yev analelu t’aghets’ink’ nran.
Pour l’enterrer délicatement.
Դողդոջուն, սառած, չոր ձեռքերը մեր
Doghdojun, sarrats, ch’vor dzerrk’ery mer
Nos mains fatiguées, froides et sèches
Նույն ձյունն անհամբույր դիզեցին վրան։
Nuyn dzyunn anhambuyr dizets’in vran.
Recouvrir au mieux son corps de cette lourde neige.
Եվ ճամփա ընկանք, որպես մեռելներ,
Yev champ’a ynkank’, vorpes merrelner,
Et nous partîmes comme des cadavres,
Թաղելով այնտեղ և մեր խիղճն ունայն։
T’aghelov ayntegh yev mer khighchn unayn.
En ayant enterré là-bas notre futile conscience.

*

Ու քայլում էինք, հոգնած ու մռայլ,
Vow k’aylum eink’, hognats u mrrayl,
Et nous marchâmes, fatigués et sombres,
Այդ ճամփաների հետքերով ավեր։
Ayd champ’aneri hetk’erov aver.
Sur les sentiers, sur ces pistes en ruine.
Եվ մեր թափորի ընթացքն համրաքայլ
Yev mer t’ap’vori ynt’ats’k’n hamrak’ayl
Comme notre marche était lourde
Չար, մահաշշուկ բարձրանում էր վեր։
Ch’ar, mahashshuk bardzranum er ver.
Du mal et de la mort qui régnaient.
Եվ մեր համր հոգին ծանր էր, որպես քար,
Yev mer hamr hogin tsanr er, vorpes k’ar,
Et notre âme muette était lourde comme une pierre,
Եվ չէինք կարող այլևս ցավել
Yev ch’eink’ karogh aylevs ts’avel.
Que nous ne pouvions plus la supporter.

*

Մենք չէինք կարող խղճալ ոչ ոքի.
Menk’ ch’eink’ karogh khghchal voch’ vok’i.
Nous ne pouvions plus avoir pitié de personne.
Սարսափն էր նստել մեր հոգիներում։
Sarsap’n er nstel mer hoginerum.
L’horreur avait totalement saisie nos âmes.
Զգում էինք, որ — մի մութ թշնամի
Zgum eink’, vor — mi mut’ t’shnami
Nous avons senti qu’un obscur ennemi
Նենգ, դարան մտած, պահվել է հեռուն։
Neng, daran mtats, pahvel e herrun.
Se cachait derrière nous, se tenant à l’écart.
Զգում էինք, որ —չար ոսո՛խ կա մի,
Zgum eink’, vor —ch’ar voso՛kh ka mi,
Nous sentions combien cet ennemi,
Որ վերք է տալիս ու մահ է բերում։
Vor verk’ e talis u mah e berum.
Cherchait à nous blesser et à apporter la mort.

*

Եվ սուրբ էր թվում ճամփան ահավոր,
Yev surb er t’vum champ’an ahavor,
Et cette route semblait pourtant appartenir au sacré ,
Այդ ճամփան խելառ, քմահաճ բախտի։
Ayd champ’an khelarr, k’mahach bakhti.
Cette dangereuse route terrible, sournoise et fantasque.
Եվ քայլում էինք մենք հանդիսավոր,
Yev k’aylum eink’ menk’ handisavor,
Et nous marchions ainsi solennellement,
Ինչպես մի վսեմ սրբազան ուխտի։
Inch’pes mi vsem srbazan ukhti.
Telle une procession lors d’un suprême pèlerinage.
Եվ վերջին անգամ երդվում էինք, որ
Yev verjin angam yerdvum eink’, vor
Et une dernière fois, nous jurâmes
Էլ ո՛չ ոք իր այս ուխտը չխախտի։
El vo՛ch’ vok’ ir ays ukhty ch’khakhti.
Que personne ne romprait cette alliance.

*

Եվ՝ ծանրաբեռնված քարավաններով՝
Yev՝ tsanraberrnvats k’aravannerov՝
Et, des caravanes surchargées,
Դառնում էր մեկը ճամփաներից ետ։
Darrnum er meky champ’anerits’ yet.
Nous croisâmes quelqu’un sur le retour.
Ի՛նչ էր հավաքել, ինչո՞ւ, ո՞ւմ գնով—
I՛nch’ er havak’el, inch’vo՞w, vo՞wm gnov—
Où allait-il, pourquoi, pour qui ?
Մութ էր մեզ համար, անմիտ, անհեթեթ։
Mut’ er mez hamar, anmit, anhet’et’.
Comme cela nous paraissait idiot, absurde.
Բարեկամ էր նա… բայց մե՛ր արյունով
Barekam er na… bayts’ me՛r aryunov
C’était un ami … avec notre sang
«Բարեկամ» դարձած մի գիշեր մեզ հետ…
«Barekam» dardzats mi gisher mez het…
Une nuit avec nous, il était devenu notre ami …

*

Եվ թշնամի էր մեզ ամեն մի քար.
Yev t’shnami er mez amen mi k’ar.
Mais chaque pierre devenait un ennemi.
Եվ ամեն մի իր լարում էր դավեր։
Yev amen mi ir larum er daver.
Et chacun lieu devenait dangereux :
Եվ անցնում էինք մենք հանդիսաքայլ
Yev ants’num eink’ menk’ handisak’ayl
Et nous traversions ainsi
Այն ճամփաների հետքերով ավեր,
Ayn champ’aneri hetk’erov aver,
Toutes ces pistes dévastées,
Ուր ո՛չ մի էակ այլևս չկար,
Ur vo՛ch’ mi eak aylevs ch’kar,
Là où ne vivait plus aucune créature,
Ուր չէ՛ր կարող մարդ խղճալ ու ցավել…
Ur ch’e՛r karogh mard khghchal u ts’avel…
Où personne ne pouvait même plus se désoler …

****

LA LEGENDE DANTESQUE III
YEGICHE TCHARENTS

******

A LEGENDE DANTESQUE de YEGHICHE TCHARENTS

TRADUCTION JACKY LAVAUZELLE

CULTURE ARMENIENNE : LITTERATURE – POESIE – ART – Հայկական մշակույթ

LA CULTURE ARMENIENNE
Հայկական մշակույթ

culture arménienne

Culture arménienne 

******

A LEGENDE DANTESQUE de YEGHICHE TCHARENTS

TRADUCTION JACKY LAVAUZELLE

**

CULTURE ARMENIENNE
Հայկական մշակույթ

 

____________________________________________________________








Traduction – Texte Bilingue


CULTURE ARMENIENNE
LITTERATURE ARMENIENNE

POESIE ARMENIENNE
Հայկական մշակույթ

*************************

Yéghiché Tcharents
Եղիշե Չարենց
13 մարտի, 1897 Կարս – 1937 թ. Նոյեմբերի 29 Երեւան
13 mars 1897 Kars – 29 novembre 1937  Erevan
LA LEGENDE DANTESQUE
ԴԱՆԹԵԱԿԱՆ ԱՌԱՍՊԵԼ

A LEGENDE DANTESQUE de YEGHICHE TCHARENTS

A LEGENDE DANTESQUE de YEGHICHE TCHARENTS
Après le massacre, Ջարդից հետո,, Վարդգես Սուրենյանց, Vardges Surenyants

I

Մենք ճամփա ընկանք առավոտ ծեգին՝
Menk’ champ’a ynkank’ arravot tsegin՝
Nous partîmes de bon matin,

II

Եվ ուրախ էինք այսպես— երեք օր։
Yev urakh eink’ ayspes— yerek’ or.
Comme nous étions heureux  pendant ces trois jours.

III

Եվ նորից՝ կանուխ, առավոտ ծեգին,
Yev norits’՝ kanukh, arravot tsegin,
Et à nouveau, tôt le matin,

************

Հայոց Ցեղասպանություն
LE GENOCIDE AMENIEN
(1915-1916)
LE MEMORIAL DU GENOCIDE ARMENIEN
PAR TOROS R.
(Aix-en-Provence)Mémorial Génocide Arménien Aix en P Toros R (3)

Après le Déluge, la barque de Noé retrouve la terre ferme sur le Mont Ararat (Արարատ), symbole national arménien. Ararat se retrouve désormais dans le district turc de Daroynk (Դարոյնք). Mais d’autres déluges, naturels et humains, sont là qui attendent de balayer la nation Arménienne.

 

*************

Арменци
Peyo Yavorov
Пейо Яворов

Peyo Yavorov
Пейо Яворов
1878 – 1914

Peio_Yavorov

Arméniens
Poème Bulgare
(en Mémoire aux victimes du génocide arménien)

Изгнаници клети, отломка нищожна
Exilés misérables, fragments insignifiants
от винаги храбър народ мъченик,
ces martyrs toujours courageux

LES PLUS BELLES CHANSONS ARMENIENNES
Հայկական ամենագեղեցիկ երգերը

Culture arménienne Arménie Les Plus Belles Chansons The Best Songs Las Mejores Canciones

*********

LA CULTURE ARMENIENNE
Հայկական մշակույթ

culture arménienne

Culture arménienne 

******

A LEGENDE DANTESQUE de YEGHICHE TCHARENTS