Archives par mot-clé : poème géorgien

POEME GEORGIEN de VAJA-PCHAVELA ვაჟა ფშაველა : JE SUIS SUR UN BORD ET TOI DE L’AUTRE – გამოღმით მე ვარ, გაღმა – შენ

*****
Toile de Zurab Tsereteli au Moma de Tbilissi – Photo JL – Série Les insatiables de 2014

******

GEORGIE – DECOUVERTE DE LA GEORGIE – საქართველოს აღმოჩენა

***
POEME DE VAJA-PCHAVELA
ვაჟა ფშაველა
LITTERATURE GEORGIENNE
ქართული ლიტერატურა
POESIE GEORGIENNE
ქართული პოეზია

******

Vaja-Pchavela
Géorgie
საქართველო

TRADUCTION JACKY LAVAUZELLE

Poème de vaja-pchavela

____________________________________________________________

POESIE GEORGIENNE
ქართული პოეზია

VAJA-PCHAVELA
ვაჟა ფშაველა

 26 juillet 1861 – 10 juillet 1915
26 ივლისი, 1861 – 10 ივლისი, 1915

TRADUCTION JACKY LAVAUZELLE

__________________________________________________________________

JE SUIS SUR UN BORD ET TOI DE L’AUTRE
გამოღმით მე ვარ, გაღმა – შენ
1895

გამოღმით მე ვარ, გაღმა – შენ
gamoghmit me var, gaghma – shen
Je suis sur un bord et toi de l’autre
შუაზე მოდის მდინარე,
shuaze modis mdinare,
Au milieu coule la rivière,
ხიდი არ გვიძე წყალზედა,
khidi ar gvidze ts’q’alzeda,
Aucun pont n’enjambe cette eau,
ფიქრი გვკლავს მოუთმინარე.
pikri gvk’lavs moutminare.
Pour nous rapprocher l’un de l’autre.
მინდა გაკოცო, მაკოცო,
minda gak’otso, mak’otso,
Je veux tant t’embrasser,
შენს სახეს ვხედავ მღიმარეს,
shens sakhes vkhedav mghimares,
Je vois un sourire sur ton visage,
მაგრამ ვერსაით გამოვედ
magram versait gamoved
Mais je ne peux pas traverser
ამ სატიალო მდინარეს.
am sat’ialo mdinares.
Cette terrible et maudite rivière !
მეც უნავო ვარ, შენაცა,
mets unavo var, shenatsa,
Je n’ai pas de barque , tout comme toi,
ცურვა არ ვიცით, ვტირითა;
tsurva ar vitsit, vt’irita;
Nous ne savons pas nager non plus , j’en pleure ;
მეშველიც არვინ გვიჩნდება
meshvelits arvin gvichndeba
Ni personne ici
 არც ციდან, აღარც ძირითა,
arts tsidan, agharts dzirita,
Ni le ciel pour nous aider !
შენ მე მიმელი, მე – შენა
shen me mimeli, me – shena
Tu es là-bas, je suis ici
 გაცინებული პირითა.
gatsinebuli p’irita.
Toi, toujours le sourire sur ton visage.

ვეღარც ხმას გაწვდენ, გითხრა რამ,
vegharts khmas gats’vden, gitkhra ram,
Tu n’entends plus ma voix,
მდინარე ბრაზობს, ღრიალებს,
mdinare brazobs, ghrialebs,
Tant rugit la rivière déchaînée,
ჩემს ძახილსა ნთქავს მის ზვირთი,
chems dzakhilsa ntkavs mis zvirti,
Elle emporte mes mots
როგორ შავადა ტრიალებს!..
rogor shavada t’rialebs!..
Dans un si sombre tourbillon..

რა უნუგეშო ყოფნაა,
ra unugesho q’opnaa,
Il ne me reste plus qu’à suivre
წელთა სვლა მხოლოდ მზერაში;
ts’elta svla mkholod mzerashi;
Ces années qui s’envolent ainsi ;
რომ მოვკვდე, ბევრით ჰჯობია,
rom movk’vde, bevrit hjobia,
Que je meurs ! C’est ce qu’il y a de mieux,
მაინც გარგივარ ვერრაში!..
maints gargivar verrashi!…
Tant je suis impuissant !
არა, ის მინდა, გხედავდე,
ara, is minda, gkhedavde,
Non ! Non ! J’ai tant de plaisir à te voir,
ნუგეშსა ვპოვებ ცქერაში.
nugeshsa vp’oveb tskerashi.
Je trouve tant de réconfort en toi.

*****
POEME DE VAJA-PCHAVELA
ვაჟა ფშაველა
LITTERATURE GEORGIENNE
ქართული ლიტერატურა
POESIE GEORGIENNE
ქართული პოეზია

******

Vaja-Pchavela
Géorgie
საქართველო

GEORGIE – DECOUVERTE DE LA GEORGIE – საქართველოს აღმოჩენა

TRADUCTION JACKY LAVAUZELLE

Poème de vaja-pchavela

____________________________________________________________

POESIE GEORGIENNE
ქართული პოეზია

VAJA-PCHAVELA
ვაჟა ფშაველა

 26 juillet 1861 – 10 juillet 1915
26 ივლისი, 1861 – 10 ივლისი, 1915

ELEGIE – POEME D’ILIA TCHAVTCHAVADZE – ელეგია – ილია ჭავჭავაძე – 1859

*****
POEME DE ILIA TCHAVTCHAVADZE
ილია ჭავჭავაძე
LITTERATURE GEORGIENNE
ქართული ლიტერატურა
POESIE GEORGIENNE
ქართული პოეზია

******

Ilia Tchavtchavadze
Géorgie
საქართველო

TRADUCTION JACKY LAVAUZELLE

Poème de Ilia Tchavtchavadze

____________________________________________________________

POESIE GEORGIENNE
ქართული პოეზია

ILIA TCHAVTCHAVADZE
Saint Élie le Juste
ილია ჭავჭავაძე

27 ოქტომბერი, 1837 – 30 აგვისტო, 1907
27 octobre 1837 – 30 août 1907

TRADUCTION JACKY LAVAUZELLE

__________________________________________________________________

ELEGIE
ელეგია

4 juin 1859
4 ივნისი, 1859 წ
Saint-Pétersbourg
პეტერბურგი
Lado Gudiashvili – ლადო გუდიაშვილი – Pégase – 1918 -Tbilisi

_______________________________________________________________

მკრთალი ნათელი სავსე მთვარისა
mk’rtali nateli savse mtvarisa
Dans la pleine lune éclatante
მშობელს ქვეყანას ზედ მოჰფენოდა
mshobels kveq’anas zed mohpenoda
Le pays s’est endormi profondément
   და თეთრი ზოლი შორის მთებისა
da tetri zoli shoris mtebisa
Et la bande enneigée des montagnes
ლაჟვარდ სივრცეში დაინთქმებოდა.
lazhvard sivrtseshi daintkmeboda.
Raye l’espace bleuté des cieux.
არსაიდამ ხმა, არსით ძახილი!..
arsaidam khma, arsit dzakhili!..
Rien, nul bruit !
მშობელი შობილს არრას მეტყოდა,
mshobeli shobils arras met’q’oda,
On perçoit toutefois juste un murmure,
ზოგჯერ-კი ტანჯვით ამოძახილი
zogjer-k’i t’anjvit amodzakhili
Une plainte étouffée, parfois,
ქართვლის ძილშია კვნესა ისმოდა!
kartvlis dzilshia k’vnesa ismoda!
Dans cette longue nuit géorgienne !
 ვიდექ მარტოკა… და მთების ჩრდილი
videk mart’ok’a… da mtebis chrdili
A l’ombre des montagnes
კვლავ ჩემ ქვეყნის ძილს ეალერსება…
k’vlav chem kveq’nis dzils ealerseba…
Le pays s’endort doucement …
ოხ, ღმერთო ჩემო! სულ ძილი, ძილი,
okh, ghmerto chemo! sul dzili, dzili,
Oh ! mon dieu ! Nous dormons, nous dormons !
როსღა გვეღირსოს ჩვენ გაღვიძება?!
rosgha gveghirsos chven gaghvidzeba?!
Nous réveillerons-nous un jour ?!

*****
POEME DE ILIA TCHAVTCHAVADZE
ილია ჭავჭავაძე
LITTERATURE GEORGIENNE
ქართული ლიტერატურა
POESIE GEORGIENNE
ქართული პოეზია

******

SCENES DE LA VIE GEORGIENNE 1862 par Henri Cantel
Géorgie
საქართველო

L’HÔTE ET L’INVITE (XV) Poème Géorgien de VAJA-PCHAVELA სტუმარ-მასპინძელი 1893 ვაჟა ფშაველა

*****
POEME DE VAJA-PCHAVELA
ვაჟა ფშაველა
LITTERATURE GEORGIENNE
ქართული ლიტერატურა
POESIE GEORGIENNE
ქართული პოეზია

******

 VAJA-PCHAVELA
Dessin de Zurab Tsereteli – Moma de Tbilissi – Géorgie

*******

Vaja-Pchavela
Géorgie
საქართველო

TRADUCTION JACKY LAVAUZELLE

Poème de vaja-pchavela

____________________________________________________________

POESIE GEORGIENNE
ქართული პოეზია

VAJA-PCHAVELA
ვაჟა ფშაველა

 26 juillet 1861 – 10 juillet 1915
26 ივლისი, 1861 – 10 ივლისი, 1915

TRADUCTION JACKY LAVAUZELLE

__________________________________________________________________

სტუმარ-მასპინძელი
L’HÔTE ET L’INVITE
1893

XV

_______________________________________________

იმ კლდის თავს, საცა ჯოყოლა
im k’ldis tavs, satsa joq’ola
Voici sur ce rocher, où Djokola est tombé
მოჰკლეს ხევსურთა ბრძოლაში,
mohk’les khevsurta brdzolashi,
Dans sa lutte contre les Khevsours,
ღამ-ღამ ჰხედავენ სურათსა
gham-gham hkhedaven suratsa
Une apparition au cœur de la nuit
 ზვავისგან ნაგალს გორაში:
zvavisgan nagals gorashi:
Après cette terrible avalanche :
კლდის თავს წადგება ჯოყოლა,
k’ldis tavs ts’adgeba joq’ola,
Djokola sur son rocher,
 სასაფლაოსკე იძახებს:
sasaplaosk’e idzakhebs:
Clamant en direction du cimetière :
“ზვიადაურო, ძმობილო,
“zviadauro, dzmobilo,
« Zviadaouri, mon frère,
რად არ მაჩვენებ შენს სახეს?!”
rad ar machveneb shens sakhes?!”
Pourquoi ne montres-tu pas ton visage ? « 
სასაფლაოდამ წამოვა
sasaplaodam ts’amova
Alors, du cimetière monta
 აჩრდილი ფარ-ხმალიანი,
achrdili par-khmaliani,
Une ombre gigantesque,
გულზე უწყვია დაკრეფით
gulze uts’q’via dak’repit
Sur son cœur son sabre
მკლავები სამკლავიანი.
mk’lavebi samk’laviani.
Entre ses bras croisés.
მივა და მიესალმება
miva da miesalmeba
L’ombre accueillit alors
თავის ძმობილსა მდუმარედ.
tavis dzmobilsa mdumared.
Son frère en silence.
იქვე აღაზაც ამოდის
ikve aghazats amodis
Voici qu’Aghaza surgit
სახე მოწყენით, მწუხარედ.
sakhe mots’q’enit, mts’ukhared.
Face à eux, tristement.
ენთება ცეცხლი მათს გვერდით,
enteba tsetskhli mats gverdit,
Un puissant feu fut allumé
მკრთალადა ბჟუტავს მთაზედა;
mk’rtalada bzhut’avs mtazeda;
Sur une montagne proche ;
იმათ ჰმასპინძლობს აღაზა,
imat hmasp’indzlobs aghaza,
Il y prépare le repas, les verres
ჯიხვის მწვადს უწვავს ალზედა.
jikhvis mts’vads uts’vavs alzeda.
Et les plats aux convives.
ვაჟკაცობისას ამბობენ,
vazhk’atsobisas amboben,
Le courage sublime
ერთურთის დანდობისასა,
erturtis dandobisasa,
Cette rencontre présente
სტუმარ-მასპინძლის წესზედა
st’umar-masp’indzlis ts’eszeda
Qui lie l’hôte et de l’invité,
ცნობის და და-ძმობისასა.
tsnobis da da-dzmobisasa.
Reconnaissance et fraternité.
როცა მათ ჰხედავს ერთადა
rotsa mat hkhedavs ertada
Quelle merveilleuse vision !
კაცი, ვერ ძღება ცქერითა;
k’atsi, ver dzgheba tskerita;
L’homme, ainsi contemple ces étincelles  ;
მაგრამ გაჩნდება ჯანღი რამ
magram gachndeba janghi ram
Mais arrive l’inéluctable
კურუმად შავის ფერითა,
k’urumad shavis perita,
Noirceur du soir et de brume,
დაეფარება სანახავს
daepareba sanakhavs
Qui dans ses bras récupère
  წერა-მწერელის წერითა.
ts’era-mts’erelis ts’erita.
Cette vision des montagnes.
ზედ აწევს ჯადოსავითა,
zed ats’evs jadosavita,
Cette étrange magie de la brume,
არ დაიმტვრევა კვერითა,
ar daimt’vreva k’verita,
Rien ne peut la briser,
ვერც შეულოცავს მლოცავი,
verts sheulotsavs mlotsavi,
Même les plus ferventes prières,
 არც აიხდება ხელითა.
arts aikhdeba khelita.
Sont ici impuissantes.
  მხოლოდ მდინარის ხმა ისმის,
mkholod mdinaris khma ismis,
On n’entend que le son de la rivière,
დაბლა მიქანავს ხველითა
dabla mikanavs khvelita
Qui s’écoule là
და უფსკრულს დასცქერს პირიმზე
da upsk’ruls dastskers p’irimze
Et dans l’abîme se penche
მოღერებულის ყელითა…
mogherebulis q’elita…
Les pétales d’une fleur…

*****
POEME DE VAJA-PCHAVELA
ვაჟა ფშაველა
LITTERATURE GEORGIENNE
ქართული ლიტერატურა
POESIE GEORGIENNE
ქართული პოეზია

******

Vaja-Pchavela
Géorgie
საქართველო

L’HÔTE ET L’INVITE (VI) Poème Géorgien de VAJA PCHAVELA სტუმარ-მასპინძელი 1893 ვაჟა ფშაველა

*****
POEME DE VAJA PCHAVELA
ვაჟა ფშაველა
LITTERATURE GEORGIENNE
ქართული ლიტერატურა
POESIE GEORGIENNE
ქართული პოეზია

******

Dessin de Zurab Tsereteli – Moma de Tbilissi – Géorgie

*******

Vaja-Pchavela
Géorgie
საქართველო

TRADUCTION JACKY LAVAUZELLE

Poème de vaja-pchavela

____________________________________________________________

POESIE GEORGIENNE
ქართული პოეზია

VAJA PCHAVELA
ვაჟა ფშაველა

 26 juillet 1861 – 10 juillet 1915
26 ივლისი, 1861 – 10 ივლისი, 1915

TRADUCTION JACKY LAVAUZELLE

__________________________________________________________________

სტუმარ-მასპინძელი
L’HÔTE ET L’INVITE
1893

VI

_______________________________________________

სოფლისა გაღმა გორია,
soplisa gaghma goria,
De l’autre côté du village, la montagne,
დამწვარი, ქვიშიანია.
damts’vari, kvishiania.
Brûlée, sablonneuse.
ბევრი წევს იქა ვაჟკაცი,
bevri ts’evs ika vazhk’atsi,
Nombreux ici reposent,
გულ-ლომი, ჯიშიანია.
gul-lomi, jishiania.
Aux cœurs de lion.
ძირს მისდგამს ბექი მდუმარე,
dzirs misdgams beki mdumare,
En bas, silencieux,
ნაღვარი, თიხიანია.
naghvari, tikhiania.
Un bourbier d’argile.
ხმალ-ხანჯრის, თოფის მხმარეთი
khmal-khanjris, topis mkhmareti
Se sont tus les coups de feu, rangées les épées
არა სძგერს გული მაგარი;
ara sdzgers guli magari;
Se sont tus les cœurs aussi ;
იმათ სჭამს მიწა უენო,
imat sch’ams mits’a ueno,
Cette terre dévore ainsi,
სასტიკი, გაუმაძღარი;
sast’ik’i, gaumadzghari;
Féroce, gourmande ;
მასში ეშლება ყველასა
masshi eshleba q’velasa
Tout est en son pouvoir,
ადამიანის იერი…
adamianis ieri…
Aucun être humain …
ვერ გვიხსნის სიკვდილის ბჯღალით
ver gvikhsnis sik’vdilis bjghalit
Ne peut se sauver de sa mort
    ძალა, ვერც სიტყვა ცბიერი.
dzala, verts sit’q’va tsbieri.
Ni par la puissance ni par la ruse.
ბუნების ცოდვა ესაა,
bunebis tsodva esaa,
Le péché de la nature est ainsi,
მუდამ საწყინო ჩემია:
mudam sats’q’ino chemia:
Je suis toujours triste de voir
ავსა და კარგსა ყველას ჰკლავს,
avsa da k’argsa q’velas hk’lavs,
Qu’elle dévore sans distinction,
არავინ გადურჩენია.
aravin gadurchenia.
Personne ne sera sauvé.
ყველა მგზავრთათვის ინთქმევა,
q’vela mgzavrtatvis intkmeva,
Tous les passagers sont condamnés,
როცა იღუპვის გემია!..
rotsa ighup’vis gemia!..
Quand un bateau meurt en coulant ! ..
 მზე ჯერ არ ამოსულიყო,
mze jer ar amosuliq’o,
Le soleil ne s’était pas encore montré,
ნამს ჯერ ბალახზე ეძინა,
nams jer balakhze edzina,
La rosée dormant sur l’herbe,
არ დაებერა ნიავსა,
ar daebera niavsa,
Sans aucune brise,
დაბლა არ ჩამოეფინა,
dabla ar chamoepina,
En bas, s’amoncellent déjà
ურიცხვი კაცი და ქალი
uritskhvi k’atsi da kali
D’innombrables hommes et femmes
ჭალაზე შამოეფინა.
ch’alaze shamoepina.
Qui se retrouvent ensemble.
მოჰყავდა ზვიადაური
mohq’avda zviadauri
Zviadauri arrive
  ხელშეკონილი გროვასა,
khelshek’onili grovasa,
Prisonnier, attaché,
ყველას უხარის მის მოკვლა,
q’velas ukharis mis mok’vla,
Tous, ravis par cette mort inéluctable,
ან ვინ დაიწყებს გლოვასა?!
an vin daits’q’ebs glovasa?!
Parmi eux, qui portera le deuil ?
სიკვდილი ყველას გვაშინებს,
sik’vdili q’velas gvashinebs,
La mort effraie, il est vrai,
სხვას თუ ჰკვლენ, ცქერა გვწადიან;
skhvas tu hk’vlen, tskera gvts’adian;
Mais, à la voir portée par d’autres mains,
 კაცნი ვერ ჰგრძნობენ ბევრჯელა,
k’atsni ver hgrdznoben bevrjela,
Les hommes ressentent moins
როგორ დიდს ცოდვას სჩადიან.
rogor dids tsodvas schadian.
Le poids des péchés.
რამდენი ავსული ვიცი,
ramdeni avsuli vitsi,
Combien je vois des racailles
წარბშეუხრელად დადიან;
ts’arbsheukhrelad dadian;
Qui ne dévient pas de leur route ;
 თავის მტანჯველის შემუსრვა
tavis mt’anjvelis shemusrva
Qui ne souhaite pas finalement
 ან კი ვის არა სწადიან?!
an k’i vis ara sts’adian?!
Eliminer son bourreau définitivement ?

*****
POEME DE VAJA PCHAVELA
ვაჟა ფშაველა
LITTERATURE GEORGIENNE
ქართული ლიტერატურა
POESIE GEORGIENNE
ქართული პოეზია

******

Vaja-Pchavela
Géorgie
საქართველო

TRADUCTION JACKY LAVAUZELLE

L’HÔTE ET L’INVITE (I) Poème Géorgien de VAJA PCHAVELA სტუმარ-მასპინძელი 1893 ვაჟა ფშაველა

*****
POEME DE VAJA PCHAVELA
ვაჟა ფშაველა
LITTERATURE GEORGIENNE
ქართული ლიტერატურა
POESIE GEORGIENNE
ქართული პოეზია

******

Dessin de Zurab Tsereteli – Moma de Tbilissi – Géorgie

*******

Vaja-Pchavela
Géorgie
საქართველო

TRADUCTION JACKY LAVAUZELLE

Poème de vaja-pchavela

____________________________________________________________

POESIE GEORGIENNE
ქართული პოეზია

VAJA PCHAVELA
ვაჟა ფშაველა

 26 juillet 1861 – 10 juillet 1915
26 ივლისი, 1861 – 10 ივლისი, 1915

TRADUCTION JACKY LAVAUZELLE

__________________________________________________________________

სტუმარ-მასპინძელი
L’HÔTE ET L’INVITE
1893

I

_______________________________________________

ღამის წყვდიადში ჩაფლული,
ghamis ts’q’vdiadshi chapluli,
Dans l’obscurité de la nuit,
გამტკნარებულის სახითა,
gamt’k’narebulis sakhita,
Sous un ciel brillant,
მოსჩანს ქისტეთის მიდამო
moschans kist’etis midamo
Je vois les chaînes montagneuses
 სალის კლდეების ტახტითა.
salis k’ldeebis t’akht’ita.
D’où jaillissent des trônes de rochers.
 ბნელს ხევზე მოჰყეფს მდინარე,
bnels khevze mohq’eps mdinare,
Péniblement dévale une rivière,
გულამღვრეული ჯავრითა.
gulamghvreuli javrita.
Dans ses entrelacs encaissés.
გადმოხრილიყვნენ მთანიცა,
gadmokhriliq’vnen mtanitsa,
Elle se renverse cette montagne,
ხელ-პირს იბანდენ წყალზედა;
khel-p’irs ibanden ts’q’alzeda;
Plonge ses mains dans la froideur des eaux ;
ბევრი მომკვდარა მათს მკერდზე,
bevri momk’vdara mats mk’erdze,
Beaucoup sont morts sur sa poitrine,
სისხლს ვერ იხდენენ ტანზედა;
siskhls ver ikhdenen t’anzeda;
Mais le sang ne peut être ainsi lavé ;
ძმის მკვლელის სისხლი სწყურია,
dzmis mk’vlelis siskhli sts’q’uria,
Il a soif du sang de l’assassin de son frère
კაცი რამ მოდის გზაზედა.
k’atsi ram modis gzazeda.
Cet homme qui arpente le chemin.
გზას ვამბობ, თორემ რა გზაა.
gzas vambob, torem ra gzaa.
Je  parle d’un chemin, mais quel chemin ?
ვიწრო ბილიკი კლდეზედა?
vits’ro bilik’i k’ldezeda?
Un chemin, ce sentier étroit à travers les falaises ?
სავალად მეტად ძნელია,
savalad met’ad dznelia,
Qu’il est difficile d’avancer,
ფეხს ძლივს აცილებს ფეხზედა.
pekhs dzlivs atsilebs pekhzeda.
Qu’il est compliqué aux jambes de tenir.
გაღმა სჩანს ქისტის სოფელი
gaghma schans kist’is sopeli
De l’autre côté, voici un village Kiste
არწივის ბუდესავითა, –
arts’ivis budesavita, –
Qui, tel un nid d’aigle, domine,
საამო არის საცქერლად
saamo aris satskerlad
Comme il est réconfortant
დიაცის უბესავითა.
diatsis ubesavita.
De le retrouver chaque fois.
სოფლის თავს სძინავს შავს ნისლსა
soplis tavs sdzinavs shavs nislsa
Le village dort dans le brouillard
დაფიქრებულის სახითა.
dapikrebulis sakhita.
Qui l’enveloppe profondément.
ყურს უგდებს არე-მარესა,
q’urs ugdebs are-maresa,
Ses nappes tendent l’oreille ,
გულ-ლაღობს სანახავითა.
gul-laghobs sanakhavita.
Aux affaires de ce monde.
სტუმარი ცოტა ხანისა
st’umari tsot’a khanisa
L’hôte s’installe pour peu de temps
ხვალ სხვაგან წავა აქითა.
khval skhvagan ts’ava akita.
Car demain déjà il partira ailleurs.
წავა, გადივლის გორებსა,
ts’ava, gadivlis gorebsa,
Il partira rejoindre les gorges,
ქედებსა ყინულიანსა;
kedebsa q’inuliansa;
Qui se sont figées dans la glace.
აბნელებს, უხილავად ჰქმნის
abnelebs, ukhilavad hkmnis
Ses voiles découvrent des choses invisibles
ქვეყანას ხილულიანსა.
kveq’anas khiluliansa.
Et en voilent d’autres visibles.
თუ მონადირეს ატირებს,
tu monadires at’irebs,
Si le chasseur s’arrête, désemparé,
გზა-დაკარგულსა კლდეშია,
gza-dak’argulsa k’ldeshia,
Et cherche sa route perdue à travers les rochers,
ალაღებს მგელსა და ქურდსა,
alaghebs mgelsa da kurdsa,
Le brouillard enveloppe le loup et le voleur,
მოარულთ სიბნელეშია.
moarult sibneleshia.
Qui se satisfont de ses ténèbres.

*****
POEME DE VAJA PCHAVELA
ვაჟა ფშაველა
LITTERATURE GEORGIENNE
ქართული ლიტერატურა
POESIE GEORGIENNE
ქართული პოეზია

******

Vaja-Pchavela
Géorgie
საქართველო

TRADUCTION JACKY LAVAUZELLE

 

POESIE GEORGIENNE D’AKAKI TSERETELI აკაკი წერეთელი LE PRINTEMPS

*****

POEME DE AKAKI TSERETELI
აკაკი წერეთელი

ნიკოლოზ ბარათაშვილი
LITTERATURE GEORGIENNE
ქართული ლიტერატურა
POESIE GEORGIENNE
ქართული პოეზია

GEORGIE – DECOUVERTE DE LA GEORGIE – საქართველოს აღმოჩენა

POEME DE POESIE GEORGIENNE D'AKAKI TSERETELI
Géorgie
საქართველო

TRADUCTION JACKY LAVAUZELLE

PPOESIE GEORGIENNE D'AKAKI TSERETELI

____________________________________________________________

POESIE GEORGIENNE
ქართული პოეზია

**

აკაკი წერეთელი
Akaki Tsereteli
Акакий Церетели

9 ივნისი 1840 – 26 იანვარი 1915
9 juin 1840 – 26 janvier 1915
9 июня 1840 – 26 янвье 1915

ქართველი პოეტი
Poète géorgien
Поэт Грузии

Akaki Tsereteli

TRADUCTION JACKY LAVAUZELLE

__________________________________________________________________

Radish Tordia რადიშ თორდია – Nature morte au rouge-gorge- Still life with a Robin – 1991

Radish Tordia
რადიშ თორდია
Nature morte
Still life with a Robin
1991

***

 გაზაფხული
Gazapkhuli
LE PRINTEMPS

de Akaki Tsereteli

დღეს მერცხალი შემოფრინდა, –
dghes mertskhali shemoprinda, –
Aujourd’hui les gazouillis de hirondelle
ჭიკჭიკითა გადმომძახა:
ch’ik’ch’ik’ita gadmomdzakha:
S’entendent dans les environs :
“გაზაფხული! გაზაფხული!”
“gazapkhuli! gazapkhuli!”
« Printemps ! Printemps !  »
გულს იმედი დამესახა.
guls imedi damesakha.
La confiance emplit aussitôt mon cœur.
მივდექ სარკმელს, გადვიხედე,
mivdek sark’mels, gadvikhede,
Je me suis tourné vers la fenêtre,
არემარე მესხვაფერა! –
aremare meskhvapera! –
Et j’ai ouvert les volets ! –
სასოებამ ფრთა გაშალა,
sasoebam prta gashala,
Le chagrin s’en est allé,
გულსა მკრა და ამიძგერა!
gulsa mk’ra da amidzgera!
Fini la somnolence de l’âme !
სუნი მეცა გაზაფხულის,
suni metsa gazapkhulis,
Je le sens ce printemps,
უცნაური ვიგრძენ ძალი…
utsnauri vigrdzen dzali…
Je me sens étrange…
ვსთქვი, თუ: “გულსა რაღად ვიტეხ?
vstkvi, tu: “gulsa raghad vit’ekh?
J’ai dit : « pourquoi cette tristesse dans mon cœur ? »
ახლოს არის მომავალი!
akhlos aris momavali!
L’avenir est là, si proche !
“მოვესწრები, რაც მინდოდა
“movests’rebi, rats mindoda
« Je vais voir enfin ce que j’attendais
ზამთრისაგან დაჩაგრულსა:
zamtrisagan dachagrulsa:
Après les détresses de l’hiver :
ვნახავ ქორწილს ბუნებისას,
vnakhav korts’ils bunebisas,
Je vois les mariages dans la nature
გავიგონებ მის მაყრულსა.
gavigoneb mis maq’rulsa.
J’entends les couples qui se joignent.
“დავყნოს ვარდსა გადაშლილსა,
“davq’nos vardsa gadashlilsa,
« Laissons-là les lourdeurs de l’hiver,
ვუჭვრეტ ნაზად დახრილ იას
vuch’vret’ nazad dakhril ias
Partons tranquillement vers la vallée
და ბულბულიც გამაგონებს
da bulbulits gamagonebs
Où le rossignol me rappelle
მისებურად “ტია, ტიას!”
miseburad “t’ia, t’ias!”
Sur le chemin « Ti, Ti! »

***

Le gazouillis de l’hirondelle

***

MONUMENT ILIA & AKAKI
SCULPTURE DEVALENTIN TOPURIDZE  ილიასა და აკაკის ძეგლი 
TBILISSI – თბილისი

Ilia & Akiki – Monument à Tbilissi – Akiki Tsereteli à droite

VALENTIN TOPURIDZE : ILIA & AKAKI – ილიასა და აკაკის ძეგლი – TBILISSI – თბილისი

*****
POEME DE AKAKI TSERETELI
აკაკი წერეთელი

ნიკოლოზ ბარათაშვილი
LITTERATURE GEORGIENNE
ქართული ლიტერატურა
POESIE GEORGIENNE
ქართული პოეზია

GEORGIE – DECOUVERTE DE LA GEORGIE – საქართველოს აღმოჩენა

POEME DE POESIE GEORGIENNE D'AKAKI TSERETELI
Géorgie
საქართველო

POEME DE NIKOLOZ BARATASHVILI (BARATACHVILI) MEDITATION SUR LES BORDS DU MTKVARI ნიკოლოზ ბარათაშვილი

*****
POEME DE NIKOLOZ BARATASHVILI
POEME DE NIKOLOZ BARATACHVILI
ნიკოლოზ ბარათაშვილი
LITTERATURE GEORGIENNE
ქართული ლიტერატურა
POESIE GEORGIENNE
ქართული პოეზია

GEORGIE – DECOUVERTE DE LA GEORGIE – საქართველოს აღმოჩენა

POEME DE NIKOLOZ BARATACHVILI NIKOLOZ BARATASHVILI
Géorgie
საქართველო

TRADUCTION JACKY LAVAUZELLE

POEME DE NIKOLOZ BARATACHVILI - POEME DE NIKOLOZ BARATACHVILI NIKOLOZ BARATASHVILI

____________________________________________________________

POESIE GEORGIENNE
ქართული პოეზია

NIKOLOZ BARATASHVILI
NIKOLOZ BARATACHVILI
ნიკოლოზ ბარათაშვილი

1817 წლის 4 დეკემბერი – 1844 წლის 21 ოქტომბერი
4 décembre 1817 – 21 octobre 1844

Nikoloz Baratachvili

TRADUCTION JACKY LAVAUZELLE

__________________________________________________________________

MEDITATION SUR LES BORDS DU MTKVARI
ფიქრნი მტკვრის პირას

de Nikoloz Baratashvili

***

(Le Mtkvari est aussi appelé Koura თურქ – Il traverse notamment la capitale Tbilissi)

წარვედ წყალის პირს სევდიანი ფიქრთ გასართველად,
ts’arved ts’q’alis p’irs sevdiani pikrt gasartvelad,
Mes pas lourds m’avaient conduit vers les eaux fraîches,
აქ ვეძიებდი ნაცნობს ადგილს განსასვენებლად;
ak vedziebdi natsnobs adgils gansasveneblad;
Ici, à la recherche d’un lieu pour me détendre.
აქ ლბილს მდელოზედ სანუგეშოდ ვინამე ცრემლით,
ak lbils mdelozed sanugeshod viname tsremlit,
Ici une vive mélancolie me submergeait de larmes pourtant,
აქაც ყოველი არემარე იყო მოწყენით;
akats q’oveli aremare iq’o mots’q’enit;
Partout les flots participaient à ma peine ;
ნელად მოღელავს მოდუდუნე მტკვარი ანკარა
nelad moghelavs modudune mt’k’vari ank’ara
Et dans les eaux profondes du Mtkavari
და მის ზვირთებში კრთის ლაჟვარდი ცისა კამარა.
da mis zvirtebshi k’rtis lazhvardi tsisa k’amara.
Se perdaient même les reflets du ciel d’été.
იდაყვ-დაყრდნობილ ყურს უგდებ მე მისსა ჩხრიალსა
idaq’v-daq’rdnobil q’urs ugdeb me missa chkhrialsa
Agenouillé, ô fleuve, soumis à ton écoute
და თვალნი რბიან შორად, შორად, ცის დასავალსა!
da tvalni rbian shorad, shorad, tsis dasavalsa!
Mes yeux rougis attendent des réponses !
ვინ იცის, მტკვარო, რას ბუტბუტებ, ვისთვის რას იტყვი?
vin itsis, mt’k’varo, ras but’but’eb, vistvis ras it’q’vi?
Mtkvari, que sais-tu donc sur la vie ?
მრავალ დროების მოწამე ხარ, მაგრამ ხარ უტყვი!..
mraval droebis mots’ame khar, magram khar ut’q’vi!..
Toi, qui martyr t’es retrouvé à tant de reprises !
არ ვიცი, ამ დროს ჩემს წინაშე ჩვენი ცხოვრება
ar vitsi, am dros chems ts’inashe chveni tskhovreba
Quelle est cette vie triste et vaine
რად იყო ფუჭი და მხოლოდა ამაოება?..
rad iq’o puch’i da mkholoda amaoeba?..
Qui embrume notre esprit ?
მაინც რა არის ჩვენი ყოფა — წუთისოფელი,
maints ra aris chveni q’opa — ts’utisopeli,
Quelle est notre vie – qu’est-ce que le monde,
თუ არა ოდენ საწყაული აღუვსებელი?
tu ara oden sats’q’auli aghuvsebeli?
N’est-ce pas juste un vase sans fond ?
ვინ არის იგი, ვის თვის გული ერთხელ აღევსოს,
vin aris igi, vis tvis guli ertkhel aghevsos,
Qui est-il ce cœur à la recherche du bonheur,
და რაც მიეღოს ერთხელ ნატვრით, ისი ეკმაროს?
da rats mieghos ertkhel nat’vrit, isi ek’maros?
Et qu’en fait-il quand il l’obtient enfin ?
თვითონ მეფენიც უძლეველნი, რომელთ უმაღლეს
tviton mepenits udzlevelni, romelt umaghles
Les rois eux-mêmes ne sont pas meilleurs
არც ვინღა არის, და წინაშე არც ვინ აღუდგეს,
arts vingha aris, da ts’inashe arts vin aghudges,
Qui, même ayant acquis de belles gloires,
რომელთ ხელთ ეპყრასთ უმაღლესი სოფლის დიდება,
romelt khelt ep’q’rast umaghlesi soplis dideba,
Cherchent toujours des conquêtes nouvelles,
შფოთვენ და დრტვინვენ და იტყვიან: «როდის იქნება,
shpotven da drt’vinven da it’q’vian: «rodis ikneba,
Ils se fâchent et disent: « Quand ces terres
ის სამეფოცა ჩვენი იყოს?» და აღიძვრიან
is samepotsa chveni iq’os?» da aghidzvrian
Seront-elles donc rattachées au royaume ? » évoquant
იმავ მიწისთვის, რაც დღეს თუ ხვალ თვითვე არიან!..
imav mits’istvis, rats dghes tu khval tvitve arian!..
Leur pays d’aujourd’hui et de demain !
თუნდ კეთილ მეფე როდის არის მოსვენებული?
tund k’etil mepe rodis aris mosvenebuli?
Quand un bon et sage roi est-il en repos ?
მისი სიცოცხლე: ზრუნვა, შრომა და ცდა ქებული;
misi sitsotskhle: zrunva, shroma da tsda kebuli;
Sa vie : des soins, un travail acharné en gardant le sourire ;
მისი ფიქრია, თუ ვით უკეთ მან უპატრონოს
misi pikria, tu vit uk’et man up’at’ronos
Il pense comment faire pour le mieux
თავისს მამულსა, თვისთა შვილთა, რომ შემდგომსა დროს
taviss mamulsa, tvista shvilta, rom shemdgomsa dros
Comme de son propre père, aux enfants de ses enfants
არ მისცეს წყევით თვის სახელი შთამომავლობას!..
ar mistses ts’q’evit tvis sakheli shtamomavlobas!..
Il donne un nom valeureux à la postérité !
მაგრამ თუ ერთხელ უნდა სოფელს ბოლო მოეღოს,
magram tu ertkhel unda sopels bolo moeghos,
Mais si le monde devait s’éteindre,
მაშინ ვიღამ სთქვას მათი საქმე, ვინ სადღა იყოს?..
mashin vigham stkvas mati sakme, vin sadgha iq’os?..
Qui pourra louer ses actes et ses bienfaits ?
მაგრამ რადგანაც კაცნი გვქვიან — შვილნი სოფლისა,
magram radganats k’atsni gvkvian — shvilni soplisa,
Mais parce que nous sommes des hommes, des enfants de ce monde,
უნდა კიდეცა მივდიოთ მას, გვესმას მშობლისა.
unda k’idetsa mivdiot mas, gvesmas mshoblisa.
Nous devrions écouter les leçons des anciens.
არც კაცი ვარგა, რომ ცოცხალი მკვდარსა ემსგავსოს,
arts k’atsi varga, rom tsotskhali mk’vdarsa emsgavsos,
Un homme ne peut pas être comme un mort,
იყოს სოფელში და სოფლისთვის არა იზრუნვოს!
iq’os sopelshi da soplistvis ara izrunvos!
Être dans le monde et ne pas se soucier du monde !
*****
POEME DE NIKOLOZ BARATASHVILI
POEME DE NIKOLOZ BARATACHVILI
ნიკოლოზ ბარათაშვილი
LITTERATURE GEORGIENNE
ქართული ლიტერატურა
POESIE GEORGIENNE
ქართული პოეზია

POEME DE NIKOLOZ BARATACHVILI NIKOLOZ BARATASHVILI
Géorgie
საქართველო

TRADUCTION JACKY LAVAUZELLE

L’AIGLE არწივი Poème Géorgien de VAJA-PCHAVELA ვაჟა ფშაველა DER ADLER – A ÁGUIA – L’AQUILA

 

*****
POEME DE VAJA-PCHAVELA
ვაჟა ფშაველა
LITTERATURE GEORGIENNE
ქართული ლიტერატურა
POESIE GEORGIENNE
ქართული პოეზია

******

LITTERATURE GEORGIENNE – LA POESIE GEORGIENNE ქართული პოეზია

Vaja-Pchavela
Géorgie
საქართველო

TRADUCTION JACKY LAVAUZELLE

Poème de vaja-pchavela

____________________________________________________________

POESIE GEORGIENNE
ქართული პოეზია

VAJA-PCHAVELA
ვაჟა ფშაველა

 26 juillet 1861 – 10 juillet 1915
26 ივლისი, 1861 – 10 ივლისი, 1915

TRADUCTION JACKY LAVAUZELLE

__________________________________________________________________

L’AIGLE
არწივი
Artsavi

არწივი ვნახე დაჭრილი,
Artsivi vnakhe dachrili,
Un aigle se débattait, blessé,
ყვავ-ყორნებს ეწოდათ,
Qvav-qornebs etsodat,
Parcourant les champs de fleurs,
ეწვია ბეჩავს ადგომა,
Etsvia bechavs adgoma,
Voulant regagner son ciel,
მაგრამ ვეღარა დგებოდა,
Magram veghara dgeboda,
Mais je ne supporte plus
ცალმხრივ მხარს მიწაზე მიტევევს,
Tsalmkhriv mkhars mitsaze mitevevs,
De le voir ainsi clouer au sol, inexorablement,
გულისპირს სისხლი სცხე.
Gulispirs siskhli stskhe.
Le sang au coeur.
ვაჰ, დედას თქვენი, ყოვებო,
Vah, dedas tkveni, qovebo,
Ah ! Notre mère à nous tous,
ცუდი დრო ჩაგიგდათ ხელადა,
Tsudi dro chagigdat khelada,
Le temps mauvais est pour toi venu,
თორო ვნახავდი თქვენს ბუმბულს
Toro vnakhavdi tkvens bumbuls
Jamais plus je ne verrai tes larges plumes
გაშლილს, გაფანტავს
Gashlils, gapantav
S’étendre sur le ciel et glisser vers l’infini.

****

A ÁGUIA

Uma águia lutou, feriu,
Vagando pelos campos de flores,
Desejando retornar ao céu,
Mas eu não aguento mais
Para vê-lo assim pregado ao chão,
Inexoravelmente, o sangue no coração.
Ah! Nossa mãe,
O mau tempo é para você vir
Nunca mais vou ver suas penas largas
Espalhadas pelo céu e deslizar para o infinito.

**

L’AQUILA

Un’aquila lottò, ferì, vagando
Per i campi di fiori,
Desiderando tornare ai suoi cieli,
Ma non sopporto più
Per vederlo così inchiodato a terra,
Inesorabilmente, il sangue nel cuore.
Ah! Nostra madre,
Il maltempo è per te, vieni
Non vedrò mai più le tue penne
Sparse nel cielo e scivolare verso l’infinito.

**

DER ADLER

Ein Adler kämpfte, verwundet,
Durchstreifte die Blumenfelder und wünschte,
Zu seinen Himmeln zurückzukehren,
Aber ich kann es nicht mehr aushalten
Ihn zu sehen, so unentrinnbar das Blut im Herzen
Auf den Boden genagelt.
Ah! Unsere Mutter,
Das schlechte Wetter ist für dich gekommen,
Nie wieder werde ich deine breiten Federn über den Himmel
Streichen sehen und in die Unendlichkeit gleiten.

*****
POEME DE VAJA-PCHAVELA
ვაჟა ფშაველა
LITTERATURE GEORGIENNE
ქართული ლიტერატურა
POESIE GEORGIENNE
ქართული პოეზია

******

Vaja-Pchavela
Géorgie
საქართველო

Poème de Ilia TCHAVTCHAVADZE – ილია ჭავჭავაძე – Le Printemps – 1861

*****
POEME DE ILIA TCHAVTCHAVADZE
ილია ჭავჭავაძე
LITTERATURE GEORGIENNE
ქართული ლიტერატურა
POESIE GEORGIENNE
ქართული პოეზია

******

Ilia Tchavtchavadze
Géorgie
საქართველო

TRADUCTION JACKY LAVAUZELLE

Poème de Ilia Tchavtchavadze

____________________________________________________________

POESIE GEORGIENNE
ქართული პოეზია

ILIA TCHAVTCHAVADZE
Saint Élie le Juste
ილია ჭავჭავაძე

27 ოქტომბერი, 1837 – 30 აგვისტო, 1907
27 octobre 1837 – 30 août 1907

Ilia Tchavtchavadze

TRADUCTION JACKY LAVAUZELLE

__________________________________________________________________

LE PRINTEMPS
გაზაფხული
1861

ტყემ მოისხა ფოთოლი,
La forêt se recouvre de son épais feuillage
Tqem moiskha potoli,
აგერ მერცხალიც ჭყივის,
Ager mertskhalits chqivis,
D’où s’échappe le chant d’une hirondelle,
ბაღში ვაზი ობოლი
Baghshi vazi oboli
Du grand jardin de feuilles de vignes orphelines
მეტის ლხენითა სტირის.
Metis lkhenita stiris.
S’écoulent lentement les larmes des collines.
აყვავებულა მდელო,
Aqvavebula mdelo,
Épanouies autour des vertes prairies,
აყვავებულან მთები;
Aqvavebulan mtebi;
Les montagnes regorgent d’une puissante énergie ;
მამულო საყვარელო,
Mamulo saqvarelo,
Ô mon beau pays,
შენ როსღა აყვავდები?
Shen rosgha aqvavdebi?
Respireras-tu encore ainsi ?

**

28 იანვარი, 1861 წ.
28 janvier 1861
პეტერბურგი
Petersburg

*****
POEME DE ILIA TCHAVTCHAVADZE
ილია ჭავჭავაძე
LITTERATURE GEORGIENNE
ქართული ლიტერატურა
POESIE GEORGIENNE
ქართული პოეზია

******

Ilia Tchavtchavadze
Géorgie
საქართველო

POEME DE NIKOLOZ BARATACHVILI (BARATASHVILI)- LA BOUCLE D’OREILLE – 1839 – საყურე – O brinco

*****
POEME DE NIKOLOZ BARATASHVILI
POEME DE NIKOLOZ BARATACHVILI
LA BOUCLE D’OREILLE – 1839
LITTERATURE GEORGIENNE
ქართული ლიტერატურა
POESIE GEORGIENNE
ქართული პოეზია

GEORGIE – DECOUVERTE DE LA GEORGIE – საქართველოს აღმოჩენა

POEME DE NIKOLOZ BARATACHVILI NIKOLOZ BARATASHVILI
Géorgie
საქართველო

TRADUCTION JACKY LAVAUZELLE

POEME DE NIKOLOZ BARATACHVILI - POEME DE NIKOLOZ BARATACHVILI NIKOLOZ BARATASHVILI

____________________________________________________________

POESIE GEORGIENNE
ქართული პოეზია

NIKOLOZ BARATASHVILI
NIKOLOZ BARATACHVILI
ნიკოლოზ ბარათაშვილი

1817 წლის 4 დეკემბერი – 1844 წლის 21 ოქტომბერი
4 décembre 1817 – 21 octobre 1844

Nikoloz Baratachvili

TRADUCTION JACKY LAVAUZELLE

__________________________________________________________________

LA BOUCLE D’OREILLE
საყურე
O brinco
1839

Anselme Feuerbach – Jeune Femme portant une boucle d’oreille – Détail

 

ვითა პეპელა
vita pepela
Au vif papillon
Uma borboleta rápida, 
არხევს ნელნელა
arkhevs nelnela
Fais ralentit son vol
Abrandar o seu voo
სპეტაკს შროშანას, ლამაზად ახრილს,
spetaks shroshanas, lamazad akhrils,
Au pétillant muguet, magnifiquement s’accorde,
No lírio cintilante, concorda lindamente
ასე საყურე,
ase saqure,
La boucle d’oreille,
O brinco,
უცხო საყურე,
utskho saqure,
L’étrange boucle d’oreille,
O estranho brinco
ეთამაშება თავისსა აჩრდილს.
etamasheba tavissa achrdils.
Joue avec les ombres.
Brinque com as sombras.
ნეტავი იმას,
net’avi imas,
Sera bienheureux
Será abençoado, 
ვინც თავისს სუნთქვას
vints taviss suntkvas
Celui qui la touche
Aquele que a toca 
შენსა ჩრდილშია მოიბრუნებდეს!
shensa chrdilshia moibrunebdes!
Et sortira de l’ombre !
E sairá das sombras!
შენის შერხევით,
shenis sherkhevit,
Comme bercé par les vents,
Como balançado pelos ventos,
სიო-მობერვით
sio-mobervit
Ton doux balancement
Seu balanço suave, 
გულისა სიცხეს განიგრილებდეს!
gulisa sitskhes ganigrilebdes!
Fais refroidir le cœur ardent !
Faz corações  legal !
ჰოჲ, საყურეო,
hoჲ, saqureo,
O boucle d’oreille,
O brinco,
გრძნებით ამრევო,
grdznebit amrevo,
Comment un tel cœur défaillant
Como um coração tão fracassado
ვინ ბაგე შენს ქვეშ დაიტკბარუნოს?
vin bage shens kvesh dait’k’barunos?
Peux-tu réanimer ?
Você pode ressuscitar?
მუნ უკვდავების
mun ukvdavebis
Est-ce de l’immortalité
A imortalidade está
შარბათი ვინ სვის?
sharbati vin svis?
Qui circule en tes veines ?
Fluindo em suas veias?
ვინ სული თვისი ზედ დაგაკონოს?
vin suli tvisi zed dagakonos?
Quelle âme peut donner davantage ?
Que alma pode dar mais?
1839 წ.
Année 1839
Ano de 1839
*****
POEME DE NIKOLOZ BARATACHVILI – LA BOUCLE D’OREILLE – 1839
LITTERATURE GEORGIENNE
ქართული ლიტერატურა
POESIE GEORGIENNE
ქართული პოეზია

 

POEME DE NIKOLOZ BARATACHVILI - LA BOUCLE D'OREILLE - 1839